آپدیت DLSS 5 انویدیا؛ بهبود عملکرد و کاهش مصرف حافظه کارت گرافیک

فناوری DLSS 5 انویدیا پس از عرضه اولیه با انتقادهایی درباره افت نرخ فریم و تغییر ظاهر شخصیت‌های بازی روبه‌رو شد. حالا مدل به‌روزشده این فناوری با هدف کاهش فشار پردازشی و مصرف حافظه ویدیویی منتشر شده است؛ تغییری که می‌تواند استفاده از نورپردازی مبتنی بر هوش مصنوعی را در بازی‌ها کاربردی‌تر کند. با این حال، بهبود عملکرد به معنی حذف کامل هزینه پردازشی DLSS 5 نیست و کیفیت تصویر نیز همچنان به نحوه پیاده‌سازی آن در هر بازی بستگی دارد.

DLSS 5 چیست و چه تغییری در گرافیک بازی‌ها ایجاد می‌کند؟

DLSS 5 فناوری رندرینگ عصبی شرکت انویدیا است که با استفاده از هوش مصنوعی، ظاهر نورپردازی و مواد سطحی را در بازی‌ها بهبود می‌دهد. برخلاف روش‌های متداول افزایش وضوح تصویر، هدف اصلی این فناوری صرفاً تولید تصویر با وضوح بالاتر نیست؛ بلکه تلاش می‌کند جزئیاتی مانند بازتاب نور، سایه‌های تماسی و نحوه عبور نور از پوست را طبیعی‌تر نمایش دهد.

این فناوری از اطلاعات سه‌بعدی صحنه و تصویر رندرشده بازی کمک می‌گیرد تا تغییرات بصری را با ساختار صحنه هماهنگ کند. در نتیجه، توسعه‌دهندگان می‌توانند از آن برای نزدیک‌تر کردن ظاهر بازی به تصاویر واقع‌گرایانه استفاده کنند.

با این حال، DLSS 5 با فناوری‌هایی مانند DLSS Super Resolution و Frame Generation یکسان نیست. افزایش وضوح تصویر برای بازسازی تصویر با وضوح بالاتر به کار می‌رود و تولید فریم برای افزایش تعداد فریم‌های نمایش‌داده‌شده استفاده می‌شود؛ اما رندرینگ عصبی DLSS 5 بر بهبود جلوه‌های بصری تمرکز دارد. این قابلیت‌ها می‌توانند در یک بازی به‌صورت هم‌زمان فعال باشند، ولی هرکدام وظیفه متفاوتی دارند.

آپدیت DLSS 5 چقدر سریع‌تر شده است؟

یکی از ایرادهای مهم نسخه اولیه DLSS 5، فشار پردازشی بالای آن بود. در بعضی آزمایش‌های اولیه، فعال کردن رندرینگ عصبی باعث افت قابل توجه نرخ فریم می‌شد؛ به همین دلیل حتی کارت‌های گرافیک رده‌بالا نیز نمی‌توانستند بدون هزینه عملکردی از تمام قابلیت‌های آن استفاده کنند.

مدل به‌روزشده که در اکتبر ۲۰۲۶ عرضه شد، با بهینه‌سازی مدل عصبی و تغییرات در فرایند پردازش، سرعت اجرای مدل را نسبت به نسخه سپتامبر دو برابر می‌کند. طبق ارقام اعلام‌شده از سوی انویدیا، تعداد پارامترهای مدل ۲۴ درصد کاهش یافته و مصرف حافظه ویدیویی در وضوح 4K نیز ۲۰ درصد کمتر شده است. این تغییرات با هدف کاهش بار پردازشی و حفظ کیفیت بصری انجام شده‌اند.

انویدیا همچنین از امکان افزایش نرخ فریم در بازی تا ۱٫۴ برابر خبر داده است. البته این رقم به شرایط آزمایش و تنظیمات بازی بستگی دارد و نباید آن را افزایش تضمین‌شده نرخ فریم در همه بازی‌ها در نظر گرفت.

آزمایش‌های مستقل نیز بهبود عملکرد نسخه جدید را نشان داده‌اند، اما افت فریم همچنان ممکن است محسوس باشد. بنابراین، اگر هدف شما دستیابی به بیشترین نرخ فریم در بازی‌های رقابتی است، بهتر است عملکرد بازی را با DLSS 5 روشن و خاموش مقایسه کنید و صرفاً به اعداد تبلیغاتی تکیه نکنید.

آیا DLSS 5 روی کارت گرافیک RTX 5070 Ti و RTX 5090 ارزش استفاده دارد؟

قدرت کارت گرافیک یکی از عوامل مهم در تجربه DLSS 5 است؛ اما تنها عامل تعیین‌کننده نیست. وضوح تصویر، تنظیمات گرافیکی، رهگیری پرتو، تولید فریم و بهینه‌سازی بازی نیز بر نتیجه نهایی تأثیر می‌گذارند.

در حال حاضر، DLSS 5 در بازی‌های سازگار برای کارت‌های گرافیک سری GeForce RTX 50 و سرویس ابری GeForce NOW پشتیبانی می‌شود. بنابراین، داشتن یک کارت گرافیک قدرتمند از سری‌های قدیمی‌تر لزوماً به معنی امکان استفاده از این فناوری نیست.

برای تصمیم‌گیری درباره فعال کردن DLSS 5، این نکات را در نظر بگیرید:

• کارت‌های گرافیک رده‌بالا: ممکن است توان پردازشی بیشتری برای اجرای این فناوری داشته باشند؛ با این حال، افت نرخ فریم همچنان به بازی و تنظیمات وابسته است.
• کارت‌های میان‌رده: بهتر است ابتدا عملکرد بازی را با تنظیمات مورد نظر خود آزمایش کنید. اگر افت فریم تجربه بازی را مختل کند، خاموش کردن رندرینگ عصبی می‌تواند انتخاب بهتری باشد.
• بازی‌های داستانی و گرافیکی: اگر کیفیت نورپردازی و جزئیات بصری برایتان مهم‌تر از دستیابی به بالاترین نرخ فریم باشد، فعال کردن این قابلیت ارزش آزمایش دارد.
• بازی‌های رقابتی: اگر تأخیر ورودی و نرخ فریم بالا اولویت دارند، بهتر است میزان افت عملکرد را پیش از استفاده دائمی بررسی کنید.

در بازی NBA 2K27، تنظیمات DLSS 5 از بخش تنظیمات ویدیو در دسترس است. برای استفاده از آن باید درایور سازگار را نصب کنید و سخت‌افزار مورد پشتیبانی داشته باشید.

DLSS 5 در RTX Remix؛ فرصتی برای بازسازی بازی‌های قدیمی

یکی از کاربردهای جذاب DLSS 5، استفاده از آن در پلتفرم RTX Remix است. این ابزار به مادسازها اجازه می‌دهد جلوه‌های بصری بازی‌های قدیمی کامپیوتر را با فناوری‌هایی مانند رهگیری پرتو و بافت‌های بهبودیافته بازسازی کنند.

با اضافه شدن مدل به‌روزشده DLSS 5 به RTX Remix در اکتبر ۲۰۲۶، سازندگان ماد می‌توانند از قابلیت‌های رندرینگ عصبی برای بهبود نورپردازی، سایه‌ها و ظاهر مواد استفاده کنند. پروژه‌هایی مانند Fallout 4 RTX و Mirror's Edge RTX نیز نمونه‌هایی از کاربرد این فناوری در بازسازی بصری بازی‌ها هستند.

مزیت این رویکرد آن است که پیشرفت گرافیکی تنها به بازی‌های جدید محدود نمی‌شود. مادسازها می‌توانند ظاهر عناوین قدیمی را ارتقا دهند و در عین حال، درباره میزان تغییرات بصری تصمیم بگیرند.

البته نتیجه نهایی به کیفیت ماد، کنترل‌های در اختیار سازنده و توان سخت‌افزار وابسته است. اگر تنظیمات به‌درستی انجام نشوند، ممکن است ظاهر شخصیت‌ها یا نورپردازی با سبک هنری بازی اصلی هماهنگ نباشد. به همین دلیل، استفاده از DLSS 5 در پروژه‌های مادسازی زمانی موفق‌تر خواهد بود که بهبود گرافیک با حفظ هویت بصری بازی همراه شود.

حالت جدید Frame Generation در برنامه NVIDIA App

به‌روزرسانی‌های انویدیا فقط به DLSS 5 محدود نمی‌شوند. این شرکت حالت عملکردی جدیدی با نام Preset C برای فناوری Frame Generation معرفی کرده است که هدف آن کاهش بار پردازشی تولید فریم است.

این حالت از طریق نسخه آزمایشی NVIDIA App در دسترس قرار گرفته و برای کارت‌های گرافیک پشتیبانی‌شده از سری RTX 40 و RTX 50 قابل استفاده است. طبق اعلام انویدیا، در برخی شرایط و روی RTX 5060 می‌تواند عملکرد پردازش را تا ۳۵ درصد بهبود دهد؛ البته این رقم تضمینی برای تمام بازی‌ها و سیستم‌ها نیست.

برای امتحان کردن این قابلیت، ابتدا نسخه آزمایشی برنامه NVIDIA App را فعال و نصب کنید. سپس وارد تنظیمات گرافیکی بازی مورد نظر شوید و در بخش تنظیمات درایور، حالت سفارشی مدل DLSS را بررسی کنید. اگر بازی و سخت‌افزار شما سازگار باشند، می‌توانید Preset C را برای Frame Generation انتخاب کنید.

پس از فعال کردن قابلیت‌های آزمایشی، ممکن است لازم باشد برنامه را به‌روزرسانی کنید. توجه داشته باشید که این حالت می‌تواند در کنار افزایش عملکرد، تغییرات جزئی در کیفیت تصویر ایجاد کند. بنابراین، بهتر است آن را در بازی‌های مورد علاقه خود آزمایش کنید و بر اساس تعادل میان کیفیت تصویر و نرخ فریم تصمیم بگیرید.

آیا DLSS 5 اکنون ارزش فعال کردن دارد؟

به‌روزرسانی اکتبر ۲۰۲۶ نشان می‌دهد انویدیا در حال برطرف کردن بخشی از مشکلات عملکردی DLSS 5 است. مدل جدید سریع‌تر شده و حافظه ویدیویی کمتری مصرف می‌کند؛ ضمن اینکه اضافه شدن آن به RTX Remix می‌تواند برای بازسازی گرافیکی بازی‌های قدیمی جذاب باشد.

با این حال، دو موضوع همچنان اهمیت دارند: افت نرخ فریم و کیفیت خروجی تصویر. ممکن است در یک بازی بهبود نورپردازی چشمگیر باشد، اما در بازی دیگر تغییر ظاهر شخصیت‌ها یا هزینه پردازشی اضافه، استفاده از این فناوری را کم‌ارزش کند.

اگر کارت گرافیک سازگار دارید، بهتر است DLSS 5 را در هر بازی جداگانه امتحان کنید. برای بازی‌های داستانی می‌توانید کیفیت بصری را در اولویت قرار دهید؛ اما در بازی‌های رقابتی، نرخ فریم پایدار و تأخیر کمتر ممکن است مهم‌تر باشند. در نهایت، بهترین تنظیمات آن‌هایی هستند که با سخت‌افزار و سلیقه شما سازگاری دارند.

گیم پلنت